Akcja rozpocznie się o godz. 10:00 na terenie remizy Ochotniczej Straży Pożarnej w Szczawie. Organizatorami wydarzenia są Samopomoc Szczawa i Szczawa 2.0. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie wspiera przedsięwzięcie jako patron i uczestnik.

Inicjatorem ogólnopolskiej Akcji Czysta Wisła jest Dominik Dobrowolski. Wydarzenie ma charakter otwarty.

Celem jest sprzątanie terenów nad Kamienicą

Jak wskazano w komunikacie, przedsięwzięcie ma służyć poprawie stanu środowiska wodnego oraz zwiększaniu świadomości ekologicznej.

Kamienica wpływa do Dunajca, a Dunajec jest dopływem Wisły. Organizatorzy zwracają uwagę, że odpady pozostawione nad lokalnymi ciekami wodnymi mogą z czasem trafić do największej rzeki w Polsce.

15 lipca 2026 r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, reprezentowane przez Zarząd Zlewni w Giżycku, oraz Gmina Orzysz zawarły porozumienie dotyczące realizacji prac utrzymaniowych na rzece Orzyszy.

Dokument określa zasady współpracy przy wykonaniu robót na odcinku od km 8+369 do km 8+727. Jak informują Wody Polskie, planowane działania mają na celu utrzymanie koryta rzeki w odpowiednim stanie technicznym oraz zapewnienie swobodnego przepływu wód.

Zakres prac na rzece Orzyszy

Zgodnie z porozumieniem zakres robót obejmuje:

• ręczne usuwanie przeszkód naturalnych z koryta rzeki,
• usuwanie zatorów utrudniających przepływ wód,
• usuwanie namułu i rumoszu z dna rzeki na odcinku od km 8+452 do km 8+537,
• wywóz wydobytego materiału poza teren prowadzonych prac.

Gmina Orzysz odpowiada za realizację zadania

Realizacja prac została powierzona Gminie Orzysz. Samorząd zabezpieczy środki finansowe na wykonanie zadania oraz przeprowadzi procedurę wyboru wykonawcy.

Wody Polskie, jako administrator cieku, zapewniły niezbędne przygotowanie formalne przedsięwzięcia.

Roboty zaplanowano od września do grudnia

Zgodnie z informacją Wód Polskich prace na rzece Orzyszy będą realizowane w terminie od 1 września do 15 grudnia 2026 r.

Jak informują Wody Polskie, planowane roboty mają charakter utrzymaniowy i wpisują się w działania służące zachowaniu drożności cieków oraz ograniczaniu ryzyka występowania lokalnych podtopień.

Mikroretencja to zatrzymywanie wody w glebie dokładnie tam, gdzie spadł deszcz. Zamiast odprowadzać wodę opadową do kanalizacji, rozwiązania z zakresu mikroretencji pozwalają jej stopniowo wsiąkać w grunt i zasilać korzenie roślin.

Jak informują Wody Polskie, wiele rozwiązań wspierających mikroretencję można zastosować na własnej posesji.

Dlaczego mikroretencja jest ważna?

Wody Polskie wskazują, że mikroretencja pomaga ograniczać skutki suszy poprzez zasilanie wód gruntowych. Jednocześnie odciąża sieć kanalizacyjną podczas intensywnych opadów, zmniejszając ryzyko lokalnych podtopień.

Jak podkreślono w materiale, zatrzymywanie wody w glebie wspiera również stabilizację plonów, zapewniając roślinom dostęp do wilgoci w okresach bezdeszczowych. Wykorzystanie zgromadzonej deszczówki do podlewania ogrodu pozwala natomiast ograniczyć zużycie wody wodociągowej i zmniejszyć rachunki za wodę.

Jak zwiększyć mikroretencję na własnej posesji?

Jak wskazują Wody Polskie, jednym z najprostszych sposobów wspierania mikroretencji jest montaż beczek pod rynnami, które pełnią funkcję zbieraczy deszczówki. Zgromadzoną wodę można później wykorzystać, między innymi do podlewania ogrodu.

Kolejnym rozwiązaniem jest ograniczenie stosowania szczelnych nawierzchni. Zamiast betonowych płyt Wody Polskie rekomendują stosowanie płyt ażurowych (eko-kratek), żwiru, kruszywa łamanego lub pozostawienie trawnika. Takie rozwiązania umożliwiają wodzie wsiąkanie w grunt.

Znaczenie gleby i roślinności

Wody Polskie zwracają również uwagę na odpowiednią pielęgnację terenów zielonych. Rzadsze i wyższe koszenie trawy sprawia, że słońce i wiatr wolniej wysuszają glebę, dzięki czemu woda po opadach dłużej pozostaje w gruncie.

Istotną rolę odgrywa także zawartość próchnicy glebowej. Regularne stosowanie kompostu oraz ściółkowanie gleby materiałem organicznym, takim jak skoszona trawa, kora czy liście, ogranicza parowanie wody z gleby i pomaga utrzymać jej wilgotność.

Łąki kwietne wspierają mikroretencję

Jednym z rozwiązań wskazywanych przez Wody Polskie jest również zakładanie łąk kwietnych. Wielogatunkowa roślinność pomaga zatrzymywać wodę w glebie, co – jak podkreślono w materiale – może jednocześnie ograniczać skutki suszy i zmniejszać ryzyko podtopień.

Jak informują Wody Polskie, nawet niewielkie zmiany w sposobie zagospodarowania terenu mogą przyczyniać się do zwiększenia mikroretencji.

Jak informują Wody Polskie, tegoroczne prace koncentrują się na dwóch odcinkach rzeki Białej. Ich celem jest odbudowa infrastruktury hydrotechnicznej uszkodzonej podczas wcześniejszych powodzi i wezbrań, poprawa warunków przepływu wód oraz zwiększenie bezpieczeństwa terenów położonych w sąsiedztwie cieku.

Pierwsza inwestycja prowadzona jest na granicy Bielska-Białej i Czechowic-Dziedzic. Obejmuje odbudowę odcinka koryta rzeki wraz z odbudową stopni regulacyjnych. Zakres zadania obejmuje przygotowanie dokumentacji projektowej, uzyskanie wymaganych uzgodnień i decyzji administracyjnych oraz wykonanie robót budowlanych związanych z odbudową umocnień koryta i stopnia wodnego uszkodzonego podczas wcześniejszych wezbrań.

Według Wód Polskich realizacja zadania ma przywrócić właściwe parametry techniczne rzeki, zapewnić swobodny przepływ wód, zwiększyć poziom ochrony przeciwpowodziowej terenów przyległych oraz zabezpieczyć istniejącą zabudowę regulacyjną przed dalszą degradacją. Wartość inwestycji wynosi 3,85 mln zł. Jak przypominają Wody Polskie, w 2025 r. wykonano pierwszy etap odbudowy stopnia wodnego w km 8+620.

W Bystrej trwa pierwszy etap odbudowy urządzeń wodnych

Drugie zadanie obejmuje pierwszy etap budowy i odbudowy urządzeń wodnych zabudowy regulacyjnej rzeki Białej w miejscowości Bystra. Zakres inwestycji przewiduje odbudowę i wzmocnienie elementów regulacyjnych koryta uszkodzonych podczas powodzi oraz przywrócenie ich pełnej funkcjonalności.

Jak informują Wody Polskie, efektem realizacji zadania ma być poprawa warunków przepływu wód, ograniczenie ryzyka podtopień oraz zwiększenie bezpieczeństwa mieszkańców i infrastruktury zlokalizowanej w bezpośrednim sąsiedztwie rzeki. W bieżącym roku zakres prac obejmuje odbudowę trzech stopni wodnych wraz z elementami regulacyjnymi w korycie rzeki. Wody Polskie zakładają również możliwość wykonania analogicznych robót na kolejnych trzech stopniach wodnych w ramach prawa opcji.

Dla realizacji inwestycji podpisano umowę z wykonawcą i przekazano plac budowy. Wartość podstawowego zakresu prac wynosi 1 587 822,77 zł. Prawo opcji przewiduje możliwość realizacji dodatkowych robót o wartości 1 530 059,80 zł.

20 lipca teren inwestycji w Bystrej odwiedził wiceminister infrastruktury Przemysław Koperski.

Docelowo odbudowanych ma zostać 10 stopni wodnych

Jak informują Wody Polskie, docelowo działania na rzece Białej obejmą odbudowę łącznie 10 stopni wodnych. Celem prowadzonych prac jest ograniczenie postępującej erozji brzegów rzeki oraz zabezpieczenie infrastruktury znajdującej się w jej sąsiedztwie, w tym lokalnych dróg, ścieżek pieszych i rowerowych.

Wody Polskie przygotowują kolejne inwestycje

Równolegle prowadzone są przygotowania do kolejnych przedsięwzięć w powiecie bielskim.

W najbliższym czasie Wody Polskie planują rozpoczęcie realizacji zadania obejmującego odbudowę urządzeń wodnych zabudowy regulacyjnej potoku Straconka w Bielsku-Białej. Zakres inwestycji obejmuje m.in. wykonanie opasek z narzutu kamiennego, budowę bystrza kamiennego i niecki wypadowej, przebudowę stopnia wodnego oraz przebudowę żłobu. Celem przedsięwzięcia jest ochrona przeciwpowodziowa terenów położonych w bezpośrednim sąsiedztwie cieku, w tym zabudowy mieszkaniowej, ujęcia wody pitnej dla Bielska-Białej, zakładów usługowych, odcinka drogi powiatowej oraz gruntów rolnych. Obecnie trwa wybór wykonawcy, a wartość zadania szacowana jest na około 2 mln zł.

Wody Polskie prowadzą również działania związane z uzyskaniem decyzji administracyjnych dla zabezpieczenia przeciwpowodziowego zlewni potoku Kromparek w Bielsku-Białej. W ramach planowanej inwestycji przewidziano przebudowę fragmentów koryta potoku, mostu drogowego, przepustów, wylotów oraz jazu. W 2026 r. zaplanowano opracowanie dokumentacji projektowej wraz z uzyskaniem niezbędnych decyzji administracyjnych. Szacunkowa wartość całego przedsięwzięcia wynosi około 25,3 mln zł.

Kolejnym przygotowywanym zadaniem jest przebudowa oraz nadbudowa obwałowań cieku Iłownica w gminie Czechowice-Dziedzice. Inwestycja obejmie przebudowę czterech odcinków wałów przeciwpowodziowych wraz z budowlami towarzyszącymi oraz prace w korycie rzeki. Jej szacunkowa wartość wynosi blisko 41 mln zł. Wody Polskie planują złożyć wniosek o dofinansowanie przedsięwzięcia ze środków Unii Europejskiej.

Na etapie oceny formalno-merytorycznej znajduje się również wniosek o dofinansowanie prac przygotowawczych dla przebudowy obwałowań cieku Jasienica w ramach programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS).

Miasta mierzą się z nadmiarem i niedoborem wody

Jak wskazano w podcaście, w 2025 r. w jednej z gdańskich dzielnic w ciągu siedmiu minut spadła ilość deszczu odpowiadająca miesięcznej sumie opadów. Kilka lat wcześniej jeden z miejskich zbiorników retencyjnych o pojemności ok. 15 tys. m³ wypełnił się w niespełna dziewięć minut.

Intensywne opady mogą przeciążać systemy odwodnieniowe i powodować lokalne podtopienia. Jednocześnie szybkie odprowadzanie deszczówki poza teren miasta sprawia, że w okresach bez opadów wody zaczyna brakować. Skutki odczuwają m.in. miejska roślinność i mieszkańcy przestrzeni silnie nagrzewających się podczas upałów.

Odpowiedzią na oba problemy ma być retencja miejska, czyli zatrzymywanie deszczu w miejscu opadu lub możliwie blisko niego.

Kanalizacja deszczowa nie jest jedynym rozwiązaniem

Tradycyjny system gospodarowania wodami opadowymi opiera się przede wszystkim na ich odprowadzaniu za pomocą kanalizacji do rzek, potoków lub zbiorników. Jak zwracali uwagę rozmówcy podcastu, krótkotrwałe i intensywne opady mogą jednak przekraczać parametry, dla których projektowano miejską infrastrukturę.

Rozbudowa kanalizacji pozostaje jednym z elementów ochrony przed skutkami opadów, ale coraz większą rolę przypisuje się rozwiązaniom pozwalającym ograniczyć ilość wody trafiającej jednocześnie do systemu odwodnieniowego.

Retencja miejska i koncepcja miasta gąbki

Koncepcja miasta gąbki zakłada odtwarzanie naturalnego obiegu wody za pomocą wielu rozproszonych obiektów. Deszczówka ma wsiąkać w podłoże, zasilać roślinność i wody gruntowe, a następnie częściowo wracać do atmosfery.

Do rozwiązań zielonej retencji należą m.in.:

• ogrody deszczowe,
• niecki retencyjne,
• muldy chłonne,
• zielone dachy i ściany,
• nawierzchnie przepuszczalne,
• tereny zielone zachowujące zdolność magazynowania wody.

Każdy z takich obiektów działa lokalnie. Ich większa liczba może jednak tworzyć system obejmujący różne części miasta.

Zmiana podejścia do deszczówki w Gdańsku

W 2019 r. Gdańsk zmienił podejście do gospodarowania wodami opadowymi. Oprócz ich odprowadzania zaczęto rozwijać rozwiązania umożliwiające zatrzymywanie i wykorzystywanie deszczówki blisko miejsca opadu.

Gdańskie Wody zarządzają miejskim systemem odprowadzania wód opadowych oraz siecią zbiorników retencyjnych. Spółka realizuje także działania związane z adaptacją miasta do zmian klimatu i wdrażaniem rozwiązań opartych na przyrodzie.

Jak wynika z materiału, zielona retencja nie miała być rozwijana wyłącznie w ramach pojedynczych projektów. Założono jej uwzględnianie także przy nowych osiedlach, ulicach, parkingach i przestrzeniach publicznych.

Dlaczego warto zatrzymywać deszczówkę?

Woda skierowana bezpośrednio do kanalizacji szybko opuszcza miejsce opadu. Nie zasila wówczas gruntu ani miejskiej roślinności.

Zatrzymanie deszczówki umożliwia jej stopniowe wsiąkanie i udział w lokalnym obiegu wody. Wody gruntowe wspierają roślinność i funkcjonowanie ekosystemów, dlatego ograniczenie szybkiego odpływu może mieć znaczenie również podczas okresów bezdeszczowych.

Retencja może ponadto zmniejszać ilość wody trafiającej w krótkim czasie do kanalizacji deszczowej.

Jak działa ogród deszczowy?

Ogród deszczowy to odpowiednio ukształtowane zagłębienie terenu obsadzone dobraną roślinnością. Może przejmować wodę spływającą z dachów, chodników, ulic lub parkingów.

Zgromadzona deszczówka jest czasowo magazynowana, a następnie stopniowo wsiąka do gruntu lub odparowuje. Tym ogród deszczowy różni się od zwykłej rabaty, która korzysta przede wszystkim z opadu spadającego bezpośrednio na jej powierzchnię.

Prostszym rozwiązaniem są niecki retencyjne. Odpowiednio ukształtowane zagłębienia przejmują część wody podczas opadów i ograniczają jej natychmiastowy odpływ.

Zielona retencja może również oczyszczać wodę

Deszczówka spływająca z ulic, parkingów i dachów może zawierać pyły, drobiny gumy, związki azotu, metale ciężkie oraz mikroplastik. Z tego powodu rozwiązania retencyjne są projektowane nie tylko z myślą o magazynowaniu wody, lecz również o ograniczaniu ilości zanieczyszczeń.

Jak wskazano w podcaście, prowadzono badania nad wykorzystaniem odpowiednio dobranego podłoża filtracyjnego i roślinności do oczyszczania wód opadowych. W przywołanych wynikach odnotowano ograniczenie ilości wybranych zanieczyszczeń, w tym związków azotu i niektórych rodzajów tworzyw sztucznych.

Oznacza to, że obiekty zielonej retencji mogą pełnić również funkcję filtracyjną przed przedostaniem się wody do gruntu lub odbiornika.

Zieleń pomaga ograniczać nagrzewanie miasta

Zatrzymana woda wraca częściowo do atmosfery w procesie parowania z podłoża i transpiracji roślin. Proces ten określa się jako ewapotranspirację.

Jak podkreślali rozmówcy podcastu, tereny zielone mogą dzięki temu nagrzewać się słabiej niż powierzchnie betonowe. Ma to znaczenie zwłaszcza podczas upałów oraz w miejscach narażonych na zjawisko miejskiej wyspy ciepła.

Retencja miejska może więc łączyć gospodarowanie wodą z rozwojem zieleni i poprawą warunków termicznych w przestrzeni miejskiej.

Pierwszy ogród deszczowy był obiektem demonstracyjnym

Pierwszy demonstracyjny ogród deszczowy w Gdańsku powstał przy magazynie przeciwpowodziowym. Jego zadaniem było sprawdzenie, czy rozwiązania opisywane w zagranicznych publikacjach sprawdzą się w warunkach lokalnych.

Na podstawie doświadczeń z obiektu opracowano poradniki i wytyczne projektowe. Testowano m.in. sposoby doprowadzania wody, przelewy awaryjne, dobór roślinności oraz metody oczyszczania deszczówki.

Jak wynika z materiału, doświadczenia zdobyte w Gdańsku zaczęły interesować przedstawicieli innych samorządów, projektantów i specjalistów zajmujących się gospodarowaniem wodami opadowymi.

Ponad 300 lokalizacji zielonej retencji w Gdańsku

Według danych podanych w podcaście w Gdańsku funkcjonuje ponad 300 lokalizacji wykorzystujących rozwiązania zielonej retencji. Zajmują one łącznie powierzchnię przekraczającą 17 ha.

Rozmówcy wskazali również, że kolejne powstające obiekty mają łącznie zdolność magazynowania ok. 50–60 tys. m³ wody. Rozproszony system pozwala zatrzymywać deszczówkę w wielu miejscach, zamiast kierować ją do jednego zbiornika.

Mieszkańcy proponują rozwiązania retencyjne

Jak wskazano w materiale, zmienia się także podejście mieszkańców do gospodarowania wodami opadowymi. W propozycjach zgłaszanych m.in. do budżetów obywatelskich pojawiają się ogrody deszczowe, tereny zielonej retencji i inne rozwiązania oparte na przyrodzie.

Mieszkańcy angażują się również w zagospodarowanie i pielęgnację części takich przestrzeni. Retencja przestaje być więc wyłącznie zagadnieniem technicznym, a staje się elementem planowania otoczenia.

Retencja jako element adaptacji miast

Jak podkreślali rozmówcy podcastu, koszty działań retencyjnych należy zestawiać ze stratami powodowanymi przez podtopienia, suszę, degradację zieleni oraz przegrzewanie się przestrzeni miejskich.

Rozwój retencji wymaga współpracy specjalistów zajmujących się hydrologią, przyrodą, urbanistyką i projektowaniem przestrzeni. Potrzebne są również odpowiednie regulacje, kadry i edukacja mieszkańców.

Doświadczenia Gdańska pokazują, że gospodarowanie wodą opadową może opierać się zarówno na dużych obiektach hydrotechnicznych, jak i na wielu mniejszych rozwiązaniach rozproszonych w przestrzeni miasta.

Roboty prowadzone są na odcinku od km 39+535 do km 39+773 prawego brzegu Noteci, w rejonie wejścia do mariny „Przystań Powiat Nakielski”. Jak informują Wody Polskie, celem inwestycji jest odtworzenie zdegradowanej zabudowy brzegowej i zabezpieczenie brzegu przed dalszą erozją.

Zakres prac obejmuje rozbiórkę uszkodzonych umocnień, wykonanie nowej opaski brzegowej w postaci stalowej ścianki szczelnej GU13N z żelbetowym oczepem, uzupełnienie wybojów pospółką, odbudowę skarp z wykorzystaniem materacy gabionowych ułożonych na geowłókninie separacyjnej oraz rekultywację terenu wraz z humusowaniem i obsiewem traw.

Część robót prowadzona jest od strony rzeki z wykorzystaniem sprzętu pływającego. Prace odbywają się pod stałym nadzorem przyrodniczym, a obecnie wykonywane jest wbijanie stalowych ścianek szczelnych.

Modernizacja obejmie około 500 m nabrzeża

Cała inwestycja obejmuje około 500 m zabudowy brzegowej prawego brzegu Noteci – od km 39+535 do km 40+015 drogi wodnej Wisła–Odra. Przedsięwzięcie podzielono na dwa etapy. Pierwszy obejmuje odcinek do mariny „Przystań Powiat Nakielski”, natomiast drugi będzie realizowany na fragmencie od km 39+811 do km 40+015.

W konstrukcji przewidziano przerwy technologiczne w rejonie ujścia rzeki Śleski, wejścia do mariny oraz rowów odwadniających, co ma umożliwić zachowanie funkcjonowania istniejącej infrastruktury wodnej podczas prowadzenia robót.

Inwestycja o wartości ponad 5,6 mln zł

Koszt pierwszego etapu wynosi 2,27 mln zł i jest finansowany ze środków własnych Wód Polskich. Łączna wartość obu etapów remontu przekracza 5,6 mln zł.

Według Wód Polskich realizacja inwestycji ma poprawić stan infrastruktury hydrotechnicznej, zwiększyć bezpieczeństwo użytkowników rzeki oraz odtworzyć zabudowę brzegową na odcinku, na którym od wielu lat postępowała degradacja istniejących umocnień.

Projekt zakłada zgromadzenie informacji o lokalizacji tam bobrowych oraz danych, które pozwolą lepiej poznać wpływ budowanych przez bobry tam i rozlewisk na retencję wody w Polsce. Jak wskazują Wody Polskie, skala tego zjawiska nie została dotychczas kompleksowo zdiagnozowana.

Zebrane informacje mają pomóc w lepszym poznaniu znaczenia działalności bobrów dla retencji wody oraz zostać wykorzystane w działaniach związanych z gospodarowaniem zasobami wodnymi.

– Chcemy oprzeć nasze działania na rzetelnych danych. Aby właściwie ocenić znaczenie naturalnych procesów zachodzących w środowisku, musimy najpierw dobrze je poznać. Projekt pozwoli nam zebrać informacje, których do tej pory nie mieliśmy w skali całego kraju – powiedział Mateusz Balcerowicz, prezes Wód Polskich.

Aplikacja do zgłaszania tam bobrowych

Na potrzeby projektu uruchomiono aplikację umożliwiającą zgłaszanie lokalizacji tam bobrowych. Użytkownicy mogą dodać dokumentację fotograficzną oraz podstawowe informacje dotyczące obserwowanego obiektu.

Zgodnie z założeniami projektu zgłoszenie może przekazać każda osoba, która podczas spaceru, wycieczki lub codziennych aktywności natrafi na tamę bobrową.

Dane przeanalizują naukowcy

Zgromadzone informacje będą analizowane przez specjalistów i naukowców współpracujących przy projekcie. Celem analiz ma być określenie skali występowania tam bobrowych oraz oszacowanie ich znaczenia dla zatrzymywania wody w krajobrazie.

Jak wskazują Wody Polskie, projekt jest elementem działań związanych z adaptacją do zmian klimatu oraz poszukiwaniem rozwiązań opartych na naturalnych procesach zachodzących w środowisku.

Projekt o charakterze badawczym

Wody Polskie podkreślają, że przedsięwzięcie ma charakter poznawczy i badawczy.

– Nie chodzi o ocenianie działalności bobrów, lecz o jej lepsze zrozumienie. Chcemy poznać skalę zjawiska, aby w przyszłości podejmować decyzje w oparciu o wiedzę i fakty. Współpraca z naukowcami oraz udział mieszkańców pozwolą stworzyć pierwszą tak szeroką bazę danych dotyczącą tam bobrowych w Polsce – powiedział Mateusz Balcerowicz, prezes Wód Polskich.

Więcej informacji o projekcie oraz zasadach udziału ma zostać opublikowanych na stronie internetowej Wód Polskich oraz w mediach społecznościowych instytucji.

Projektanci krytykują umowy back-to-back

Jak wskazuje Rafał Blankiewicz, dyrektor zarządzający ILF Consulting Engineers Polska, projektanci często akceptują warunki kontraktowe przenoszące na nich znaczną część obowiązków i odpowiedzialności przyjętej wcześniej przez generalnego wykonawcę wobec inwestora. Chodzi o tzw. umowy back-to-back, które w praktyce oznaczają również przeniesienie części ryzyka kontraktowego.

Przedstawiciele środowiska projektowego postulują, aby relacje pomiędzy wykonawcami i projektantami były oparte na wzorcach tzw. białego FIDIC, czyli międzynarodowego modelu umów dla usług projektowych. Wśród proponowanych zmian wymieniają m.in. ograniczenie odpowiedzialności projektanta do wartości kontraktu, limit kar umownych na poziomie nie wyższym niż 20 proc. wartości umowy oraz system rozliczeń oparty na miesięcznych płatnościach odpowiadających postępowi prac.

Nieprecyzyjne zamówienia utrudniają wycenę prac

Zdaniem przedstawicieli branży problemy pojawiają się również na etapie przygotowania i realizacji zamówień publicznych. Arkadiusz Merchel, członek zarządu i dyrektor Pionu Transportu w Multiconsult Polska, zwraca uwagę, że opisy przedmiotu zamówienia często nie określają jednoznacznie oczekiwanego zakresu opracowań. W przypadku wynagrodzenia ryczałtowego utrudnia to właściwą wycenę prac oraz rozliczanie zmian pojawiających się w trakcie realizacji kontraktu.

Dodatkowym źródłem sporów są oczekiwania dotyczące ciągłej optymalizacji dokumentacji projektowej. Jak podkreślają projektanci, proces ten powinien mieć jasno określone granice, ponieważ nieograniczone wprowadzanie zmian może uniemożliwić dotrzymanie terminów wynikających z kontraktu.

Ryzyko powinno odpowiadać zakresowi odpowiedzialności

Przedstawiciele firm projektowych wskazują, że odpowiedzialność za poszczególne ryzyka powinna spoczywać na stronie, która ma realny wpływ na ich kontrolowanie. Zwracają również uwagę na dysproporcję pomiędzy zakresem odpowiedzialności a wysokością wynagrodzenia projektantów w systemie „zaprojektuj i zbuduj”. Jak podkreśla Arkadiusz Merchel, udział projektanta w wartości kontraktu wynosi zazwyczaj od 2 do 3 proc., podczas gdy zakres ryzyk przenoszonych na biura projektowe jest znacznie większy.

Zdaniem Rafała Blankiewicza obecne przepisy nie wymagają zmian. W jego ocenie możliwość bardziej partnerskiego podziału odpowiedzialności istnieje już dziś, a kluczowe znaczenie ma sposób konstruowania umów pomiędzy projektantami i generalnymi wykonawcami oraz wypracowanie wspólnego stanowiska przez środowisko projektowe.

Podział zadań między partnerów

Zgodnie z porozumieniem Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Krakowie będzie odpowiadał za identyfikowanie miejsc, w których znajdują się porzucone odpady. Do jego obowiązków należeć będzie także sprzątanie wskazanych terenów, gromadzenie odpadów oraz przygotowanie ich do odbioru.

Współpraca obejmuje usuwanie odpadów komunalnych, w tym odpadów wielkogabarytowych, a także innych odpadów pozostawionych przez osoby trzecie na terenach przyległych do cieków i zbiorników wodnych oraz urządzeń wodnych.

Odbiór i zagospodarowanie odpadów

Po stronie Przedsiębiorstwa Wielobranżowego MIKI będzie leżało zapewnienie odbioru zgromadzonych odpadów z miejsc wskazanych przez RZGW w Krakowie. Firma zajmie się również ich transportem oraz przekazaniem do przetworzenia lub zagospodarowania zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Porozumienie przewiduje także możliwość podstawienia kontenerów lub innych pojemników na odpady w lokalizacjach, gdzie ilość zgromadzonych odpadów będzie tego wymagała. Wszystkie działania mają być prowadzone w ramach współpracy na rzecz ochrony środowiska wodnego oraz ograniczania skutków zaśmiecania terenów przyległych do rzek.

Zakres prac na boisku

W ramach modernizacji prowadzone są prace związane z całkowitą przebudową nawierzchni boiska. Zakres obejmuje wykonanie nowej podbudowy oraz ułożenie murawy z trawy naturalnej. Równocześnie modernizowana jest infrastruktura techniczna znajdująca się pod płytą boiska.

Roboty obejmują montaż nowych systemów drenażu, nawadniania i ogrzewania murawy wraz z automatyzacją węzła cieplnego. Przewidziano również remont przyłącza wodociągowego oraz wymianę elementów wyposażenia stadionu, w tym słupów przeznaczonych pod kamery i ławek rezerwowych.

Powstaną zbiorniki retencyjne

Poza terenem boiska realizowane są roboty związane z budową infrastruktury towarzyszącej. W ich ramach powstaną zbiorniki retencyjne wraz z przyłączem do kanalizacji oraz pozostałą infrastrukturą podziemną i naziemną.

Według harmonogramu roboty dotyczące samego boiska zaplanowano od czerwca do III kwartału 2026 r. Natomiast prace poza płytą boiska mają potrwać od III do IV kwartału 2026 r. Inwestycja jest finansowana ze środków własnych Miasta Poznania.