20. Wrocławskie Dni Mostowe – Mosty z betonu sprężonego. Projektowanie, budowa, diagnostyka

Tematem przewodnim obrad były Mosty z betonu sprężonego. Projektowanie, budowa, diagnostyka. W przeddzień, tj. 26 listopada, odbyły się wykłady z zakresu mostów dla kolei dużych prędkości.

Organizatorami seminarium były: Katedra Dróg, Mostów, Kolei i Lotnisk na Wydziale Budownictwa Lądowego i Wodnego Politechniki Wrocławskiej, Dolnośląska Okręgowa Izba Inżynierów Budownictwa, Związek Mostowców Rzeczypospolitej Polskiej, Polish Group of the International Association for Bridges and Structural Engineering, Komisja Budownictwa i Mechaniki Oddziału PAN we Wrocławiu.

Patronat nad wydarzeniem objęli: prof. dr hab. inż. Arkadiusz Wójs, rektor Politechniki Wrocławskiej, Paweł Woźniak, p.o. generalnego dyrektora dróg krajowych i autostrad, mgr inż. Janusz Szczepański, przewodniczący Dolnośląskiej Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa, Krzysztof Kieres, przewodniczący Stowarzyszenia Producentów Cementu, prof. dr hab. inż. Adam Wysokowski, przewodniczący Związku Mostowców Rzeczypospolitej Polskiej.

W warsztatach technicznych 280 uczestników wysłuchało następujących wykładów:

• Adrian Furgalski: Polskie KDP – europejska lekcja do odrobienia;
• Jerzy Broś, Marcin Tomiczek, Grzegorz Sierka: Kolej dużych prędkości – analiza międzynarodowych wytycznych w zakresie obciążeń wyjątkowych, wywołanych wykolejeniem taboru;
• Dawid Wiśniewski, Michał Majka, Patryk Stempin: Projektowanie mostów dla kolei dużych prędkości – czym różni się od projektowania mostów drogowych i mostów dla kolei konwencjonalnej – doświadczenia praktyczne;
• Karolina Saletnik, Grzegorz Wolski: Y – nowo projektowana linia kolei dużych prędkości;
• Eugeniusz Bindek: Wpływ dużych prędkości na obiekty przytorowe. Doświadczenia koncernu Strabag z kontraktów w Niemczech;
• Piotr Łaziński, Grzegorz Poprawa: Doświadczenia z badań obiektów mostowych na Centralnej Magistrali Kolejowej.

W trakcie warsztatów przedstawiono szerokie spektrum zagadnień związanych z projektowaniem i realizacją linii kolei dużych prędkości w Polsce. Analiza wygłoszonych wykładów oraz towarzyszących im dyskusji umożliwiła sformułowanie kluczowych wniosków o charakterze systemowym:

• Niezbędne jest ujednolicenie interpretacji zapisów normowych (EC) w obszarze wymagań dla obiektów mostowych na liniach kolejowych dużych prędkości; obecnie poszczególne biura mają w niektórych sprawach odmienne opinie.
• Niezbędne jest ograniczenie liczby typów konstrukcji mostowych na przedmiotowych liniach, co przyspieszy ich projektowanie i budowę.
• Należy sprecyzować wymagania projektowe dla budowli przytorowych, np. ekranów przeciwhałasowych, uwzględniając efekty dynamiczne.

Realizacja powyższych postulatów pozwoli ograniczyć ryzyko wystąpienia problemów eksploatacyjnych na etapie użytkowania obiektów oraz podnieść poziom bezpieczeństwa i trwałości infrastruktury kolejowej.

W zasadniczych obradach seminarium uczestniczyło 609 osób, które wysłuchały 45 referatów ułożonych w siedmiu sesjach tematycznych poświęconych szerokiemu spektrum zagadnień związanych z projektowaniem, realizacją, diagnostyką oraz utrzymaniem obiektów mostowych z betonu sprężonego. Oprócz uczestników z Polski wzięli w nich udział również goście z Luksemburga, Danii, Niemiec, Norwegii oraz Ukrainy, co podkreśliło międzynarodowy charakter seminarium i rangę podejmowanej tematyki.

Ze szczególną satysfakcją należy podkreślić, że w ostatnich 20 latach wyłącznie na drogach zarządzanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad zrealizowano ok. 8000 nowych obiektów mostowych, z czego blisko 70% stanowią konstrukcje z betonu sprężonego. Wśród osiągnięć polskiej praktyki inżynieryjnej, docenionych również na arenie międzynarodowej, są mosty typu extradosed o jednych z najdłuższych przęseł w Europie czy nowatorskie siatkowe konstrukcje łukowe ze ściągiem w postaci sprężonego pomostu betonowego.

Jednocześnie oprócz niewątpliwych sukcesów ujawniły się również problemy eksploatacyjne, których przyczyny wymagają rzetelnej identyfikacji oraz eliminacji na etapie projektowania, realizacji i utrzymania obiektów. W tym kontekście ze szczególnym uznaniem spotkał się referat Tomasza Borsza i Tomasza Jendernala Warunki osiągnięcia żywotności projektowej kabli sprężających – wnioski z doświadczeń praktycznych, w którym w sposób jednoznaczny wskazano na istotne braki w krajowych wymaganiach dotyczących kabli zewnętrznych w porównaniu z praktyką międzynarodową. Zaprezentowane zestawienie porównawcze (tab. 1) wykazało, że w odniesieniu do kluczowych cech, takich jak możliwość dezaktywacji, wymienialność czy regulacja sprężenia, obowiązujące w Polsce rozwiązania znacząco odbiegają od standardów przyjętych w innych krajach.

Naturalnym uzupełnieniem tej problematyki były wystąpienia poświęcone konsekwencjom utraty sprężenia w istniejących obiektach mostowych oraz analizie nowoczesnych rozwiązań konstrukcyjnych. Na szczególne wyróżnienie zasługuje referat KrzysztofaŻółtowskiego, Przemysława Kalitowskiego i Mikołaja Binczyka Studium wpływu utraty części sprężenia na nośność mostu przez Wisłę pod Kwidzyniem, w którym przeanalizowano wpływ uszkodzeń kabli sprężających na bezpieczeństwo i nośność konstrukcji. Istotnym głosem w dyskusji było również wystąpienie przygotowane przez Uffe G. Ravna i Joao L. Dominguesa Costę z firmy COWI A/S Sprężenie – w kierunku wydajnego i estetycznego projektowania konstrukcji żelbetowych, prezentujące szerokie spektrum rozwiązań mostowych z betonu sprężonego oraz akcentujące znaczenie właściwego kształtowania rozwiązań konstrukcyjnych.

Uwagę uczestników zwróciły także referaty zaprezentowane w sesji Jak nie sprężenie, to co?, poświęconej intensywnie rozwijanym w Polsce konstrukcjom mostowym o charakterze hybrydowym. Przedstawione rozwiązania, pierwotnie wdrażane w krajowej praktyce inżynieryjnej, znalazły zastosowanie również w Chinach, Japonii i Australii, a wyniki prowadzonych w Polsce badań stały się podstawą nowelizacji Eurokodu EN 1994-1-102 w zakresie projektowania doweli zespolonych oraz przekrojów hybrydowych.

Wybór tematyki 20. Wrocławskich Dni Mostowych był bezpośrednią odpowiedzią na dynamiczny rozwój infrastruktury drogowej i kolejowej w Polsce oraz rosnącą rolę betonu sprężonego jako podstawowego materiału konstrukcyjnego stosowanego w obiektach mostowych o małych i dużych rozpiętościach. Seminarium stało się jednocześnie ważnym forum krytycznej analizy problemów eksploatacyjnych oraz awarii, które wystąpiły w ostatnich latach w stosunkowo nowych obiektach mostowych. Przedstawione referaty i dyskusje umożliwiły sformułowanie jednoznacznych wniosków dotyczących konieczności zaostrzenia i ujednolicenia standardów projektowych, wykonawczych i diagnostycznych, a także wdrażania nowoczesnych metod monitoringu i utrzymania konstrukcji.

Sformułowano następujące wnioski końcowe:

• Konstrukcje sprężone wymagają wysokiej kultury wykonawczej i ścisłego przestrzegania reżimów technologicznych.
• Kable zewnętrzne należy projektować z cięgien typu Monostrand i zapewnić ich wymienialność.
• Zamawiający musi jasno określić w zamówieniu swoje wymagania w tym zakresie.

W moim odczuciu 20. jubileuszowa edycja Wrocławskich Dni Mostowych potwierdziła wysoką rangę seminarium jako jednego z najważniejszych wydarzeń naukowo-technicznych środowiska mostowego w Polsce. Zgromadzony dorobek merytoryczny obejmujący zarówno prezentowane referaty, jak i wnioski płynące z dyskusji dostarczył uczestnikom aktualnej i praktycznej wiedzy, istotnej dla administracji publicznej, projektantów, inżynierów realizujących inwestycje oraz środowiska akademickiego.

Na zakończenie pragnę wyrazić podziękowania autorom i współautorom referatów, uczestnikom seminarium oraz sponsorom, bez których organizacja wydarzenia w takiej formule oraz na tak wysokim poziomie merytorycznym i organizacyjnym nie byłaby możliwa. Ich zaangażowanie, wiedza i wsparcie stanowią niezmiennie fundament sukcesu Wrocławskich Dni Mostowych zarówno w bieżącej edycji, jak i w latach ubiegłych.

21. Wrocławskie Dni Mostowe odbędą się 25–27 listopada 2026 r. pod roboczym tytułem Rewitalizacja i modernizacja obiektów mostowych. Serdecznie zapraszamy!

Czytaj więcej https://wdm.pwr.edu.pl