![Grafika: GDDKiA O/Rzeszów, www.gov.pl/web/gddkia-rzeszow/](https://nbi.com.pl/content/uploads/assets/news/2022/Luty/15/_resampled/ResizedImage620646-S19-Babica-Jawornik.png)
– To pierwsza umowa na realizację podpisana w tym roku. S19 to kluczowa droga dla międzynarodowego szklaku Via Carpatia i świetny wstęp do tego, co czeka nas jeszcze w tym roku. W toku jest ponad 20 przetargów na realizację blisko 317 km nowych dróg. Część z tych przetargów na pewno rozstrzygniemy w tym roku i będziemy podpisywać kolejne umowy – powiedział Tomasz Żuchowski, p.o. Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad.
Ponad kilometrowa estakada
W ramach inwestycji powstanie odcinek drogi ekspresowej o długości 11,6 km, o przekroju dwujezdniowym z dwoma pasami ruchu w obu kierunkach (plus pas awaryjny). Wybudowany zostanie węzeł drogowy zlokalizowany w rejonie miejscowości Strzyżów i Czudec, na skrzyżowaniu z drogą powiatową nr 1931R. Powstanie także Miejsce Obsługi Podróżnych Jawornik (w kierunku Rzeszowa) oraz obiekty inżynierskie. Będzie to siedem estakad na bardzo wysokich podporach, w tym największa estakada o długości ok. 1,2 km i filarach o wysokości ok. 100 m. Powstanie również sześć wiaduktów i trzy przejścia dla zwierząt (dwa dla zwierząt średnich, jedno dla zwierząt dużych).
Droga zostanie też wyposażona w urządzenia bezpieczeństwa ruchu drogowego (BRD) oraz ochrony środowiska. Przebudowane i rozbudowane zostaną kolidujące drogi poprzeczne, a także infrastruktura techniczna oraz cieki wodne i urządzenia melioracyjne.
Teraz tymczasowy łącznik, później wjazd awaryjny
Powstanie również tymczasowy łącznik z drogą krajową nr 19 w miejscowości Jawornik. Ma on związek z etapowaniem budowy S19 między Babicą a Domaradzem i podziałem na dwa odcinki realizacyjne: Babica – Jawornik (z tymczasowym łącznikiem S19 z DK19) oraz Jawornik – Domaradz. Docelowo, po wybudowaniu tego drugiego odcinka, droga ekspresowa S19 nie będzie łączyła się z DK19 w Jaworniku. W śladzie tymczasowego łącznika będzie droga gminna, służąca (m.in. służbom ratowniczym) jako wjazd awaryjny na S19 przez MOP Jawornik.
Najważniejsze terminy
Prace projektowe i roboty budowlane wraz z uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie zostaną ukończone w ciągu 43 miesięcy od daty podpisania umowy, przy czym do czasu realizacji robót nie wlicza się okresów zimowych (od 1 grudnia do 31 marca). Ponadto wymaganiem inwestora jest złożenie wniosku o uzyskanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (ZRID) w terminie 10 miesięcy od podpisania umowy (tzw. kamień milowy). Zakończenie inwestycji zaplanowano w 2026 r.
Charakterystyka terenu – geologiczne wyzwanie
Odcinek drogi ekspresowej S19 Babica – Jawornik przebiega przez teren o skomplikowanej budowie geologicznej. W związku z tym na etapie opracowania Koncepcji programowej wykonano w szerokim zakresie rozpoznanie budowy geologicznej podłoża. Teren ten charakteryzuje się różnorodnym i skomplikowanym ukształtowaniem, przechodząc na przemian przez wzniesienia i doliny, które w przeważającej części są głębokimi jarami z płynącym na ich dnie ciekiem wodnym. Prowadzenie prac geologicznych było więc bardzo dużym wyzwaniem i takim samym wyzwaniem dla wykonawcy będzie prowadzenie tu robót budowlanych.
Specyficzne ukształtowanie terenu skutkuje występowaniem w sumie 13 obszarów osuwiskowych i predysponowanych osuwiskowo. W ramach rozpoznania geologicznej budowy podłoża wykonano badania geofizyczne, wiercenia i sondowania. Ponadto prowadzono monitoring osuwisk (wgłębny i powierzchniowy). Dla zobrazowania rozległości przeprowadzonego rozpoznania budowy podłoża, warto wspomnieć o liczbie wykonanych otworów badawczych. Wykonano ich 765, o łącznym metrażu 12 081 mb i głębokości od 3 do 50 m. Wykonano również 319 sondowań badawczych o łącznym metrażu 2 272 mb i głębokości od 1,8 do 35 m.
Źródło: tekst GDDKiA O/Rzeszów, www.gov.pl/web/gddkia-rzeszow/