Budownictwo
Drogi
Energetyka
Geoinżynieria
Hydrotechnika
Inż. Bezwykopowa
Kolej
Mosty
Motoryzacja
Tunele
Wod-Kan
Dostęp do wody i jego społeczne konsekwencje
Od 1993 roku Światowy Dzień Wody służy zwróceniu uwagi na stan zasobów wodnych oraz wyzwania związane z ich dostępnością. Według danych Organizacji Narodów Zjednoczonych, w latach 2000–2024 dostęp do bezpiecznie zarządzanej wody pitnej uzyskało 2,2 miliarda ludzi. Od 2015 roku liczba ta wzrosła o 961 milionów. Mimo postępu ponad miliard kobiet, co odpowiada 27,1% populacji żeńskiej, nadal nie ma dostępu do takich usług. Około 205 milionów z nich korzysta z wód powierzchniowych lub źródeł uznawanych za zanieczyszczone.
Brak infrastruktury wodnej w miejscu zamieszkania pozostaje powszechny. Szacuje się, że 1,8 miliarda ludzi nie ma bezpośredniego dostępu do wody w gospodarstwie domowym. W dwóch na trzy przypadki to kobiety odpowiadają za jej pozyskiwanie. W 53 krajach kobiety i dziewczęta poświęcają na ten cel łącznie 250 milionów godzin dziennie. Dane wskazują, że jest to ponad trzykrotnie więcej niż w przypadku mężczyzn i chłopców.
Woda, zdrowie i warunki życia
Ograniczony dostęp do wody i usług sanitarnych wpływa na zdrowie publiczne. Brak bezpiecznej wody i higieny wiąże się z około tysiącem zgonów dzieci poniżej piątego roku życia dziennie. Jednocześnie 156 milionów dziewcząt w wieku 10–19 lat nie ma dostępu do podstawowych usług higienicznych. Dane te wskazują na związek między infrastrukturą wodno-sanitarną a warunkami życia oraz zdrowiem.
Szczególna sytuacja występuje w Afryce Subsaharyjskiej, gdzie odnotowuje się około 43% globalnych zgonów noworodków. W regionie tym tylko połowa placówek medycznych dysponuje dostępem do wody na miejscu. Ograniczenia infrastrukturalne przekładają się na funkcjonowanie systemów ochrony zdrowia oraz dostępność podstawowych usług.
Zmiany klimatu a presja na zasoby wodne
Dane wskazują na rosnącą presję na zasoby wodne w kontekście zmian klimatu. Około 380 milionów kobiet żyje obecnie w warunkach wysokiego lub krytycznego stresu wodnego. Prognozy zakładają wzrost tej liczby do 674 milionów do 2050 roku w 33 krajach. Jednocześnie około 1,5 miliarda kobiet i dziewcząt mieszka na obszarach o wysokim ryzyku suszy.
Przykładem jest sytuacja w Rogu Afryki w 2022 roku, gdzie 9 milionów kobiet w wieku rozrodczym znalazło się w warunkach zwiększonego ryzyka zdrowotnego. Dane te wskazują na zależność między zjawiskami klimatycznymi a dostępnością wody oraz ich wpływ na różne grupy społeczne.
Udział kobiet w zarządzaniu gospodarką wodną
Rezolucja Zgromadzenia Ogólnego ONZ z 2015 roku wskazała na potrzebę zwiększenia udziału kobiet w procesach decyzyjnych dotyczących gospodarki wodnej. Według dostępnych danych kobiety stanowią nieco ponad jedną piątą zatrudnionych w tym sektorze. W około 14% krajów nie funkcjonują mechanizmy zapewniające ich równy udział w zarządzaniu zasobami wodnymi.
Jednocześnie 71% polityk i planów dotyczących gospodarki wodnej zawiera zapisy odnoszące się do potrzeb kobiet i dziewcząt. Dane te wskazują na obecność zapisów formalnych przy jednoczesnych ograniczeniach we wdrażaniu. Równolegle rozwija się podejście prawne uznające prawa natury, przyjęte dotychczas w 24 krajach, zapoczątkowane w Ekwadorze w 2008 roku.
Tegoroczna kampania, koordynowana przez UNICEF i UN Women, wskazuje trzy główne obszary działań: nierówny wpływ kryzysu wodnego, potrzebę zwiększenia udziału kobiet w zarządzaniu oraz znaczenie równości dla funkcjonowania systemów wodnych.
