Od transformatorów po czołgi. Polski projekt dla ciężkiego transportu

Transport ponadnormatywny koleją. Nowa konstrukcja z Poznania

Przewóz ciężkich urządzeń przemysłowych wymaga odpowiednio przystosowanego taboru kolejowego. Dotyczy to m.in. transformatorów, magazynów energii i wielkogabarytowych maszyn, których masa może przekraczać możliwości standardowych wagonów towarowych.

Z myślą o takich zastosowaniach konstruktorzy Łukasiewicz – Poznańskiego Instytutu Technologicznego opracowali trzyosiowy wózek kolejowy typu 37TN. Jest to układ biegowy przeznaczony do wagonów służących do przewozu ciężkich ładunków.

W standardowych rozwiązaniach kolejowych powszechnie stosuje się wózki dwuosiowe. W nowej konstrukcji wykorzystano trzy zestawy kołowe, co pozwala rozłożyć obciążenie na większą liczbę osi.

Wózek 37TN zaprojektowano do przenoszenia obciążenia do 67,5 t, przy zachowaniu nacisku 22,5 t na zestaw kołowy. Jest to wartość odpowiadająca limitowi przyjętemu dla linii kolejowych, na których przewidziano eksploatację tego rozwiązania.

Przy zastosowaniu odpowiedniej konstrukcji wagonu dwa takie wózki mają umożliwiać przewóz ładunków o masie do 106 t. Oznacza to możliwość wykorzystania rozwiązania w sześcioosiowych wagonach przeznaczonych do specjalistycznego transportu kolejowego.

Transformatory, magazyny energii i ciężkie maszyny

Jednym z potencjalnych obszarów zastosowania nowej konstrukcji jest transport urządzeń wykorzystywanych w energetyce i przemyśle.

Wśród ładunków wskazywanych przez twórców projektu znajdują się transformatory, magazyny energii oraz wielkogabarytowe maszyny przemysłowe. Są to urządzenia, których przewóz wymaga uwzględnienia znacznej masy oraz parametrów technicznych wykorzystywanego taboru.

Wózek 37TN opracowano z myślą o wagonach zdolnych do przewozu ładunków przekraczających możliwości standardowych wagonów czteroosiowych. Jego zastosowanie ma być możliwe na liniach kolejowych dopuszczających nacisk 22,5 t na zestaw kołowy.

Samo wykorzystanie nowego układu biegowego nie przesądza jednak o możliwości realizacji każdego przewozu ponadnormatywnego. W praktyce znaczenie mają również konstrukcja całego wagonu oraz parametry infrastruktury kolejowej, po której ma odbywać się transport.

Od urządzeń przemysłowych po sprzęt wojskowy

Opracowana konstrukcja ma również zastosowanie w transporcie wojskowym. Według Łukasiewicz – Poznańskiego Instytutu Technologicznego wagony wykorzystujące wózki 37TN będą mogły przewozić wszystkie typy czołgów eksploatowanych obecnie przez armie państw NATO, w tym najcięższe wersje Abramsów.

Możliwość przewozu takiego sprzętu wynika z parametrów nośności projektowanego układu biegowego oraz zastosowania trzech zestawów kołowych.

Rozwiązanie może więc znaleźć zastosowanie zarówno w logistyce wojskowej, jak i w cywilnych przewozach specjalistycznych. W obu przypadkach chodzi o transport ładunków o znacznej masie, wymagających odpowiednio zaprojektowanych wagonów.

Projekt opracowany przez ośmioosobowy zespół

Prace nad wózkiem 37TN rozpoczęto po analizie zapotrzebowania rynku na sześcioosiowe wagony przeznaczone do transportu ciężkich ładunków.

Projekt sfinansowano z subwencji Sieci Badawczej Łukasiewicz. Za opracowanie konstrukcji odpowiadał zespół ośmiu inżynierów specjalizujących się w projektowaniu układów biegowych, modelowaniu oraz symulacjach dynamicznych pojazdów szynowych.

Rozwiązanie opracowano zgodnie z obowiązującymi wymaganiami technicznymi dotyczącymi taboru kolejowego.

Jak informuje Łukasiewicz – Poznański Instytut Technologiczny, dokumentacja techniczna wózka jest przygotowana do komercjalizacji, a projektem zainteresowani są partnerzy rynkowi.

Na obecnym etapie nie podano terminu rozpoczęcia produkcji seryjnej ani wdrożenia konstrukcji do eksploatacji. Opracowany projekt stanowi podstawę do dalszych działań związanych z wykorzystaniem nowego układu biegowego w wagonach przeznaczonych do transportu ponadnormatywnego.